راهبردهای مدیریت هوشمند و توسعه 3115-9052 2 پیاپی 4 2024 06 28 Collaborative Governance in the Context of Emerging Technologies حکمرانی مشارکتی در بستر فناوری‌های نوین 1 11 EN حمیده کشاورز گروه مدیریت آموزشی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران Journal Article 2024 04 18 <p><strong>Objective:</strong> This study aims to identify and conceptualize the dimensions of collaborative governance within the context of emerging technologies through a qualitative, systematic review of recent literature.</p> <p><strong>Methods and Materials:</strong> The research adopted a qualitative design based on a systematic literature review. The study population consisted of peer-reviewed articles on digital governance, citizen participation, and technological transformation of governments published over the past decade. Twelve eligible articles were selected from Scopus, Web of Science, ScienceDirect, and Google Scholar databases according to inclusion and exclusion criteria. Data were analyzed thematically using Nvivo version 14 through open, axial, and selective coding until theoretical saturation was achieved.</p> <p><strong>Findings:</strong> The analysis revealed three main themes: (1) digital governance infrastructure, including data, technology, legal frameworks, and human capital; (2) citizen participation and decision-making transparency, emphasizing trust, accountability, and digital communication ethics; and (3) institutional innovation and governance transformation through digital institutions, leadership, and digital justice. The results also highlighted the importance of algorithmic ethics, equity in digital access, and continuous citizen feedback as foundations of sustainable governance.</p> <p><strong>Conclusion:</strong> Collaborative governance in the age of emerging technologies requires the synergy of technology, institutions, culture, and data-driven policymaking. Governments must move beyond simple digitalization of services and foster institutional capacities, digital literacy, and open data systems to ensure meaningful citizen engagement and sustainable digital democracy.</p> <p><strong>هدف: </strong>هدف پژوهش حاضر، تبیین ابعاد و مؤلفه‌های حکمرانی مشارکتی در بستر فناوری‌های نوین با رویکرد مرور نظام‌مند مطالعات اخیر و تحلیل مضمون کیفی است.</p> <p><strong>روش‌ها و مواد:</strong> این پژوهش از نوع کیفی و مبتنی بر مرور نظام‌مند ادبیات علمی است. جامعه پژوهش شامل کلیه مقالات علمی منتشرشده در حوزه حکمرانی دیجیتال، مشارکت شهروندی، و تحول فناورانه دولت‌ها در دهه اخیر بود. با استفاده از معیارهای ورود و خروج مفهومی و دسترسی به متن کامل، دوازده مقاله منتخب از پایگاه‌های Scopus، Web of Science، ScienceDirect و Google Scholar انتخاب شد. داده‌ها با نرم‌افزار Nvivo نسخه ۱۴ تحلیل و تا رسیدن به اشباع نظری بررسی گردید. تحلیل داده‌ها به روش مضمون‌کاوی در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام شد.</p> <p><strong>یافته‌ها:</strong> نتایج نشان داد که حکمرانی مشارکتی دیجیتال بر سه محور اساسی استوار است: ۱) زیرساخت‌های حکمرانی دیجیتال شامل داده، فناوری، حقوق و سرمایه انسانی؛ ۲) مشارکت شهروندی و شفافیت تصمیم‌گیری با تأکید بر اعتماد، پاسخگویی و اخلاق گفت‌وگوی دیجیتال؛ و ۳) نوآوری نهادی و تحول حکمرانی از طریق نهادسازی فناورانه، رهبری دیجیتال، و عدالت فناورانه. یافته‌ها همچنین بر اهمیت اخلاق الگوریتمی، عدالت دیجیتال، و بازخورد مستمر شهروندان در پایداری حکمرانی تأکید داشتند.</p> <p><strong>نتیجه‌گیری:</strong> بر اساس نتایج، حکمرانی مشارکتی در بستر فناوری‌های نوین تنها در صورت هم‌افزایی میان فناوری، نهاد، فرهنگ و سیاست‌گذاری داده‌محور تحقق می‌یابد. دولت‌ها باید از دیجیتالی‌سازی صرف خدمات فراتر رفته و با توسعه ظرفیت‌های نهادی، آموزش دیجیتال، و شفافیت داده، زمینه مشارکت واقعی شهروندان را فراهم سازند.</p> https://www.jimds.com/index.php/jimds/article/download/17/17